Door rood rijden is een fout
Rood licht betekent stop (art. 68 lid 1 RVV 1990). Als weggebruiker moet je je daaraan houden, ook op de fiets (art. 62 RVV 1990). Reed je door rood, dan maakte je een verkeersfout. Bij de verdeling van de schade kan die fout meetellen als eigen schuld (art. 6:101 lid 1 BW).
Dat betekent niet dat je recht op vergoeding vervalt. Voor de schade van een fietser bij een ongeval met een motorvoertuig geldt een eigen regel.
In de regel toch minstens de helft
De eigenaar of houder van een motorvoertuig moet de schade van een fietser bij een verkeersongeval vergoeden, tenzij aannemelijk is dat het ongeval aan overmacht te wijten is (art. 185 lid 1 WVW 1994). Lukt het beroep op overmacht niet en maakte je zelf een fout, dan komt bij een fietser van 14 jaar of ouder ten minste 50% van de schade voor rekening van het motorvoertuig (HR 28 februari 1992, ECLI:NL:HR:1992:ZC0526). Dat is de 50%-regel. Hoe die regel in elkaar zit, lees je bij artikel 185 WVW.
Een voorbeeld uit de rechtspraak. Een fietser op een racefiets reed door rood en botste tegen een auto die groen licht had. De rechtbank noemde het fietsen door rood licht een ernstige fout, die voor meer dan de helft aan het ongeval had bijgedragen. Toch moest de verzekeraar van de auto 50% van de schade vergoeden (Rb. Rotterdam 13 augustus 2024, ECLI:NL:RBROT:2024:8155).
Wanneer krijg je minder dan de helft?
Dat kan in twee gevallen.
- Overmacht. De eigenaar maakt aannemelijk dat de bestuurder rechtens geen enkel verwijt kan worden gemaakt. Jouw fout telt daarbij alleen mee als die voor de bestuurder zo onwaarschijnlijk was dat hij er naar redelijkheid geen rekening mee hoefde te houden (HR 22 mei 1992, ECLI:NL:HR:1992:ZC0616). Slaagt dat beroep, dan is de eigenaar niet aansprakelijk
- Opzet of aan opzet grenzende roekeloosheid. Dan geldt de 50%-regel niet en wordt de schade verdeeld naar ieders aandeel. De lat ligt hoog. In beginsel is nodig dat je je bewust was van het gevaar. De partij die je aansprakelijk stelt, moet dat bewijzen (HR 30 maart 2007, ECLI:NL:HR:2007:AZ7863)
Daarom doet het ertoe wat er precies gebeurde. Wist je dat het licht op rood stond, of had je het niet gezien? Hoe druk was het kruispunt en hoe hard reed de auto?
Kinderen jonger dan 14
Fietste je kind door rood en was het toen jonger dan 14 jaar? Dan telt het gedrag van je kind alleen mee bij opzet of aan opzet grenzende roekeloosheid (HR 1 juni 1990, NJ 1991, 720 en HR 31 mei 1991, NJ 1991, 721, aangehaald in HR 28 februari 1992, ECLI:NL:HR:1992:ZC0526). In de praktijk krijgt een kind jonger dan 14 daardoor in de regel de hele schade vergoed.
Wat de verzekeraar kan aanvoeren en hoe je reageert
- Je reed door rood, dus je krijgt niets. Een fout van de fietser neemt de aansprakelijkheid van de eigenaar niet weg. Dat is alleen anders bij overmacht of bij opzet of aan opzet grenzende roekeloosheid. Vraag de verzekeraar op welke van de twee hij zich beroept en met welk bewijs
- Het was overmacht. De eigenaar moet dat aannemelijk maken. Vraag naar de snelheid van de auto, het zicht op het kruispunt en de verklaringen van getuigen
- Je krijgt de helft en niet meer. De 50% is een ondergrens. Reed de bestuurder te hard of lette hij niet op, dan kan zijn aandeel groter zijn. Ook de billijkheid kan een hogere vergoeding eisen (HR 24 december 1993, ECLI:NL:HR:1993:ZC1196)
Reageer schriftelijk en bewaar alle brieven en mails. Teken niets van de verzekeraar voordat je advies hebt gehad.
Wat doe je direct?
- Ga naar je huisarts of de spoedeisende hulp, ook bij lichte klachten
- Noteer het kenteken, de naam van de bestuurder en zijn verzekeraar
- Maak foto's van het kruispunt, de verkeerslichten, je fiets en je verwondingen
- Vraag getuigen om hun naam en telefoonnummer
- Vraag camerabeelden op, bijvoorbeeld van een winkel of een dashcam, voordat ze worden gewist
- Schrijf op wat je je herinnert, ook over het verkeerslicht. Je verklaring wordt later naast die van getuigen gelegd
- Doe op straat geen uitspraken over wie schuld heeft. Wie welk deel van de schade draagt, wordt later beoordeeld
Meer over je rechten als fietser lees je bij aangereden als fietser. Welke schade je kunt vorderen, lees je bij vergoedingen.
Veelgestelde vragen
Je kreeg een boete voor door rood rijden. Krijg je dan nog iets vergoed?
De boete en je schadevergoeding zijn twee verschillende zaken. De boete gaat over de verkeersovertreding. Of de eigenaar van de auto je schade moet vergoeden, wordt beoordeeld naar artikel 185 WVW en de 50%-regel.
De bestuurder wil dat je de schade aan zijn auto betaalt. Moet dat?
Dat kan voor een deel zo zijn. Door jouw fout kun je aansprakelijk zijn voor zijn schade. Heb je een aansprakelijkheidsverzekering voor particulieren (AVP)? Meld de schade dan daar en betaal niet zelf.
Hoe lang heb je de tijd om je schade te claimen?
Er gelden twee termijnen. Tegen de verzekeraar van een auto, scooter of ander motorvoertuig heb je 3 jaar. In andere gevallen is het meestal 5 jaar, gerekend vanaf het moment dat je de schade kent en weet wie aansprakelijk is. Ga voor de zekerheid uit van 3 jaar en wacht niet te lang.
Vragen over jouw situatie?
Gratis eerste advies van een advocaat. Reactie binnen 3 werkdagen.
